دکتر خلیل حیدری / بررسی چالش های کشاورزی در گروه واتساپی صدای کشاورزی

نشست «صدای کشاورز»؛ بررسی چالش‌های تولید گندم و راهکارهای پیشنهادی

 

در نشست امشب گروه واتساپی «صدای کشاورز»، دکتر خلیل حیدری، فعال برجسته حوزه کشاورزی، با ابراز خرسندی از ایجاد این فرصت برای تبادل نظر میان اساتید و کارشناسان، به تشریح وضعیت بحرانی تولید گندم در کشور پرداخت.

 

دکتر حیدری در آغاز سخنان خود به چالش‌های موجود در بخش گندم دیم اشاره کرد و خاطرنشان ساخت که چالش‌های خشکسالی و تنش‌های دمایی به شدت بر تولید این محصول تأثیر گذاشته است. او توضیح داد که خاک‌های استان از نظر مواد آلی و توانایی نگهداری آب و حاصلخیزی دچار مشکل هستند و به همین دلیل، با کوچک‌ترین تنش اقلیمی، تولید در این بخش به شدت کاهش می‌یابد. وی تأکید کرد که شرایط خاک به گونه‌ای است که نیاز به اصلاحات جدی دارد تا بتوان به کشاورزی پایدار دست یافت.

 

دکتر حیدری به راه‌های تقویت و بهبود وضعیت موجود تا رسیدن به کشاورزی پایدار اشاره کرد و گفت که کشورهای خشک دنیا با برنامه‌ریزی دقیق و هدف‌گذاری علمی و فنی، توانسته‌اند تمامی فاکتورهای نظام کشاورزی پایدار را در شرایط اقلیمی سخت به کار بگیرند. به گفته او، اگر در بخش دیم با تقویت‌های جزئی اقدام شود، می‌توان جهش‌های بزرگی در تولید گندم مشاهده کرد.

 

وی همچنین به این نکته اشاره کرد که در بخش آبی، شرایط کمی آسان‌تر است و به راحتی می‌توان به بهبود عملکرد تولید دست یافت. دکتر حیدری تصریح کرد که با توجه به شرایط اقلیمی و نیاز به تکنولوژی‌های نوین، باید به دنبال راهکارهایی باشیم که از تجربیات کشورهای موفق در این زمینه بهره‌برداری کنیم.

 

دکتر حیدری با اشاره به اینکه بسیاری از کشاورزان با خواص کودهای شیمیایی، ریزمغذی‌ها و سموم قبل و بعد از کاشت آشنا هستند، گفت که بخش زیادی از نارسایی‌های تولید به دلیل عدم مصرف علمی و فنی نهاده‌هاست. او تأکید کرد که این عدم آشنایی به کشاورزان اجازه نمی‌دهد که به پتانسیل‌های واقعی خود دست یابند و به همین دلیل، عملکرد کشاورزی به شدت کاهش می‌یابد.

 

وی در ادامه به مشکلات موجود در شناخت خاک، کاربری ادوات و ماشین‌آلات اشاره کرد و گفت که تولیدکنندگان به نیازهای واقعی خود آشنا نیستند و این امر موجب کاهش کیفیت تولیدات می‌شود. دکتر حیدری افزود که در بسیاری از نقاط دنیا، تولیدات کشاورزی بر اساس ویژگی‌های خاک و بافت آن انجام می‌شود، اما در ایران به این موضوع توجه کافی نشده است.

 

دکتر حیدری به وجود لایه‌های سخت و مشکلات ناشی از فشار ماشین‌آلات بر خاک اشاره کرد و گفت که این مسائل به عدم نفوذ آب و ذخیره آبخوان‌ها منجر شده و مشکلاتی مانند ایجاد سیل و فرسایش زمین را به دنبال دارد. او تأکید کرد که باید به این موضوع توجه شود تا از تبعات منفی آن جلوگیری گردد.

 

دکتر حیدری همچنین به سیاست‌های دولت در زمینه گندم اشاره کرد و گفت که این سیاست‌ها به عنوان پایه غذایی جامعه، کم‌رنگ بوده و این امر رغبت کشاورزان به تولید گندم را کاهش می‌دهد. او افزود که در کشورهای پیشرفته، به محصولات استراتژیک یارانه‌های خاص تعلق می‌گیرد، در حالی که در ایران، گیاهانی مانند چغندر قند و سیب‌زمینی جایگزین محصولات استراتژیک شده‌اند و هیچ حمایتی از سوی دولت به سمت گندم نمی‌شود.

 

وی در ادامه به مشکلات ساختاری در سیاست‌های کشاورزی اشاره کرد و گفت که الگوهای کشت ناقص، سوبسیدهای ناکافی و برنامه‌های اجرایی ناتمام، همگی نشان‌دهنده عدم توجه به کشاورزی پایدار هستند. دکتر حیدری گفت: «این مشکلات به ما خبرهای خوبی نمی‌دهند و باید برای حل آن‌ها اقدامات جدی صورت گیرد.»

 

دکتر حیدری در پایان به ضرورت اصلاح قیمت‌ها و برنامه‌ها، ورود تکنولوژی و حرکت به سمت کشاورزی پایدار تأکید کرد. او گفت که برای تولید پایدار گندم در دیمزارها، دو عامل کلیدی وجود دارد: ۱- قیمت مناسب به تناسب گیاهان صنعتی و ۲- حاصلخیز کردن خاک و حفظ رطوبت. وی همچنین خواستار برنامه‌ریزی جامع و مدون برای بهبود وضعیت کشاورزی در استان‌ها شد.

 

او با بیان اینکه در استان ما هیچ بخشی برنامه‌ها و کارهای خود را بر اساس شرایط خشک تنظیم نکرده است، هشدار داد که این عدم توجه می‌تواند در سال‌های آینده تبعات جدی برای کشاورزی، روستانشینی و حتی شهرنشینی به دنبال داشته باشد. او تأکید کرد که باید به فکر راهکارهای مؤثری برای حل این مشکلات باشیم و از تجربیات موفق جهانی بهره‌برداری کنیم.

 

در نهایت، دکتر حیدری از حاضرین خواست تا با همدلی و همکاری در راستای بهبود وضعیت کشاورزی و تولید گندم گام بردارند و به این نکته اشاره کرد که تنها با همفکری و تلاش جمعی می‌توان به تغییرات مثبت و پایدار در این حوزه دست یافت.